niedziela 19 listopad 2017

zespol new

Neofilolog nr 32 (2009)

 

 

 Neofilolog nr 32 (2009)

 

 

SŁOWO WSTĘPNE

Z prawdziwą przyjemnością i satysfakcją oddaję w Państwa ręce pierwszy tematyczny numer Neofilologa, który jest w całości poświęcony metodologii badań w obszarze językoznawstwa stosowanego, ze szczególnym uwzględnieniem tych dotyczących różnych aspektów procesu uczenia się i nauczania języka obcego. Można by wymienić przynajmniej kilka powodów, dla których warto zajmować się tą problematyką i które stanowiły impuls do podjęcia tej ważnej inicjatywy przez Zarząd Główny Polskiego Towarzystwa Neofilologicznego. Po pierwsze, w ostatnich latach jesteśmy świadkami intensyfikacji badań empirycznych w zakresie dydaktyki językowej, ich ogromnego zróżnicowania i specjalizacji tematycznej, co w oczywisty sposób wymaga dostosowania już istniejących i wypracowania zupełnie nowych metod, narzędzi czy procedur badawczych. Taka potrzeba wydaje się być szczególnie paląca na naszym rodzimym gruncie, a to dlatego że od czasu publikacji w roku 1982 nowatorskiej wówczas pracy Hanny Komorowskiej zatytułowanej Metody badań empirycznych w glottodydaktyce, niestety nie ukazało się w Polsce żadne większe opracowanie na ten temat. Inną kwestią jest fakt, że te same problemy są nader często podejmowane w zupełnie odmienny sposób, co jest wynikiem nie tylko przyjęcia takiej a nie innej szkoły czy tradycji badawczej, ale także identyfikowania się z określoną filologią i odwoływania się głównie do właściwej jej literatury przedmiotu. W końcu, ważnym impulsem do pochylenia się nad metodologią badań jest również to, że coraz bardziej obniża się ich jakość, o czym świadczą trudności na etapie planowania, opracowania narzędzi badawczych, prezentacji i analizy zebranych danych czy też interpretacji wyników, a wykształcenie odpowiednich standardów w tym zakresie ma kluczowe znaczenie. Choć niniejsza publikacja nie pretenduje do roli podręcznika, który zawierałby przekrojowe omówienie metodologii badań we wszystkich różnorodnych jej wymiarach, jestem głęboko przekonany, że pozwoli ona po części wypełnić istniejącą lukę i stanie się istotnym punktem odniesienia dla wszystkich osób, które są zainteresowane prowadzeniem badań empirycznych w obszarze uczenia się i nauczania języków obcych, a w szczególności tych przygotowujących rozprawy doktorskie i habilitacyjne.

Ze względu na różnorodną tematykę i odmienny charakter nadesłanych artykułów, ich odpowiednie pogrupowanie stanowiło dla mnie, jako Redaktora tomu, nie lada wyzwanie. Pragnąc uniknąć porządku alfabetycznego, który byłby zapewne najprostszym rozwiązaniem, ale jednocześnie utrudniał dostrzeżenie punktów stycznych pomiędzy poszczególnymi pracami, kierując się cennymi wskazówkami Pani Recenzent Profesor Weroniki Wilczyńskiej, zdecydowałem o wyodrębnieniu artykułu wstępnego, który pełni rolę wprowadzenia oraz dwóch rozdziałów. I tak, tom otwiera tekst Anny Niżegorodcew, w którym prezentuje ona dwa nurty badawcze w językoznawstwie stosowanym dotyczącym języka drugiego, tj. tradycje psycholingwistyczną i socjokulturową. W Części I, zatytułowanej Obszary poznania: stan badań i podejścia metodologiczne, zamieszczono opracowania ogniskujące się na kierunkach i metodach badań w odniesieniu do konkretnych problemów, którymi interesują się specjaliści, tj. wymowy (Ewa Waniek-Klimczak), gramatyki (Mirosław Pawlak), umiejętności czytania (Halina Chodkiewicz), strategii uczenia się (Mirosław Pawlak) oraz lęku językowego (Ewa Piechurska-Kuciel). Z kolei Część II, pod tytułem Metody i narzędzia badawcze: przykłady zastosowań i ograniczenia, zawiera opracowania dotyczące określonych scenariuszy, instrumentów i procedur stosowanych w badaniach nad uczeniem się i nauczaniem języka obcego, niezależnie od konkretnego obszaru poznania. Czytelnik znajdzie tutaj omówienie analizy dyskursu (Jan Majer), badania w działaniu (Danuta Wiśniewska), zadania jako jednostki analizy korpusu danych zebranych podczas lekcji (Sebastian Piotrowski), stosowania wywiadu i obserwacji w badaniach nad osobą nauczyciela (Maria Wysocka), dzienniczków uczących się (Krzysztof Nerlicki), a także transkrypcji, kodowania i analizy danych językowych w systemie CHILDES (Urszula Paprocka-Piotrowska). Na końcu tej części zamieszczono dwa artykuły, które dotyczą często popełnianych błędów i niedociągnięć metodologicznych w odniesieniu do ilościowych badań zależności miedzy zmiennymi (Jacek Rysiewicz) oraz wykorzystywania narzędzi statystycznych w badaniach ankietowych (Halina Widła).

Mirosław Pawlak

SPIS TREŚCI

   

 

   

SŁOWO WSTĘPNE: Mirosław Pawlak

  5

 

   

WPROWADZENIE: Anna Niżegorodcew - Dwie tradycje badawcze w językoznawstwie stosowanym dotyczącym języka drugiego

   9

 

   

 I. OBSZARY POZNANIA: STAN BADAŃ I PODEJŚCIA METODOLOGICZNE

   

 

   

Ewa Waniek-Klimczak - Badanie wymowy w języku obcym - od teorii do praktyki

  19

Mirosław Pawlak - Nauczanie gramatyki języka obcego - kierunki i metody badań

  33

Halina Chodkiewicz - Problematyka nauczania umiejętności czytania w języku drugim/obcym w świetle najnowszych badań naukowych

  49

Mirosław Pawlak - Metodologia badań nad strategiami uczenia się

  65

Ewa Piechurska-Kuciel - Metodologia badań nad lękiem językowym

  85
     
II. METODY I NARZĘDZIA BADAWCZE: PRZYKŁADY ZASTOSOWAŃ I OGRANICZENIA    

 

   

Jan Majer - Analiza dyskursu na lekcji języka obcego

  99

Danuta Wiśniewska - Badanie w działaniu jako metoda badawcza w dydaktyce języków obcych

  115
Sebastian Piotrowski - Jak badać akwizycję języka obcego w klasie, czyli o zadaniu w perspektywie badań ilościowych i jakościowych   127

Maria Wysocka - Wywiad i obserwacje lekcji w badaniach nad osobą nauczyciela języków obcych

  139

Krzysztof Nerlicki - Dzienniczki uczących się jako narzędzie badawcze - próba oceny

  151 

Urszula Paprocka-Piotrowska - Transkrypcja, kodowanie i analiza danych językowych w systemie CHILDES

  163

Jacek Rysiewicz - Uchybienia metodologiczne w badaniach ilościowych w językoznawstwie stosowanym

  177

Halina Widła - O nieprawidłowym stosowaniu narzędzi statystycznych w badaniach ankietowych

  189
     

SPRAWOZDANIA I KOMUNIKATY

  199

Anna Niżegorodcew

Uniwersytet Jagielloński, Kraków

DWIE TRADYCJE BADAWCZE W JĘZYKOZNAWSTWIE STOSOWANYM DOTYCZĄCYM JĘZYKA DRUGIEGO

Two research traditions in L2 applied linguistics

This paper presents two theoretical and research traditions concerning second language acquisition and use: psycholinguistic and sociocultural ones. It provides a historical overview of the field of psycholinguistics and second language acquisition studies since the 1950s with its more re-cent critique from the representatives of the sociocultural developments of second language theory. The quantitative and qualitative research ap-proaches in contemporary L2 applied linguistics studies are illustrated with a recent study of the acculturation process of Polish immigrants in the United Kingdom done by an MA student.

Ewa Waniek-Klimczak

Uniwersytet Łódzki

BADANIE WYMOWY W JĘZYKU OBCYM: OD TEORII DO PRAKTYKI

Researching foreign language pronunciation: from theory to practice

Discussing different aims and methods of studying foreign language pro-nunciation, this article argues that it is the phonetic analysis of speech that offers the best tool for valid and reliable research. After a brief presenta-tion of the articulatory, acoustic and auditory ways of conducting an anal-ysis, the main aims for the pronunciation studies and the methods are discussed. In the search for a link between theory and practice, a parame-tric acoustic study of non-native vowel production is proposed as an ex-ample of the application of speech analysis to the pedagogical context.

Mirosław Pawlak

UAM Kalisz

NAUCZANIE GRAMATYKI JĘZYKA OBCEGO - KIERUNKI I METODY BADAŃ

Teaching foreign language grammar - research directions and methodological issues

Now that the value of grammar instruction has been corroborated in a number of studies, there is a need to determine the ways in which it should most beneficially be conducted. In order to do this, however, it is necessary to undertake empirical investigations which would address such issues as the choice of linguistic features to be taught, the effectiveness of specific techniques and procedures, the timing, duration and intensity of instruction, as well as its place in the overall curriculum. Since such re-search needs to be context-specific to provide a basis for practicable pe-dagogic proposals, the present paper outlines the main research directions and discusses key methodological issues in the area of form-focused in-struction with a view to encouraging Polish applied linguists to pursue this line of inquiry.

Halina Chodkiewicz

Instytut Anglistyki UMCS Lublin

PROBLEMATYKA NAUCZANIA UMIEJĘTNOŚCI CZYTANIA W JĘZYKU DRUGIM/OBCYM W ŚWIETLE NAJNOWSZYCH BADAŃ NAUKOWYCH

Teaching reading in a second foreign language in the light of the latest research findings

The present paper aims to provide a selective overview of major issues pertaining to L2/FL reading instruction with special attention paid to new research findings in the field. The problems chosen to focus on are: fluency and speed of reading, reading/vocabulary connections, the impact of discourse organization on the effectiveness of reading and strategy in-struction. It is shown that empirical investigations carried out in recent years have shed more light on the many variables contributing to the ul-timate success in L2 reading development and complex interrelationships between them. The discussion throughout the paper is illustrated with brief reports on selected studies and the problem of research methodolo-gy in the area is also emphasized. Implications for classroom instruction requiring L2 learners‟ participation in a variety of reading tasks are sug-gested.

Mirosław Pawlak

UAM Kalisz

METODOLOGIA BADAŃ NAD STRATEGIAMI UCZENIA SIĘ JĘZYKA OBCEGO

Methodology of research into language learning strategies

The last thirty years have witnessed considerable advances in empirical investigations into language learning strategies, with researchers identify-ing and classifying strategic devices, providing insights into factors in-fluencing their use, investigating the relationship between the application of strategies and proficiency, and appraising the contributions of strate-gies-based instruction. Such developments have been accompanied by at-tempts to refine the existing research tools and design more effective ways of accessing learner‟s mental processes. These efforts have not been entirely successful, which is unfortunate since methodological problems limit the validity and reliability of research findings and preclude compari-sons between studies, thus stymieing further development of the field. The article evaluates the most frequently used tools and procedures in re-search on language learning strategies and offers guidelines on how future studies of this kind should most beneficially be conducted.

Ewa Piechurska-Kuciel

Uniwersytet Opolski

METODOLOGIA BADAŃ NAD LĘKIEM JĘZYKOWYM

Methodological perspectives in studies on language anxiety

The paper aims at analysing the methodological perspectives applied in studies on language anxiety. First, the sample selection procedures and characteristics are presented, followed by the analysis the main research tools applied in this area, and by the outline of the most popular research designs and the description of basic data analyses. The paper finishes with an attempt to depict methodological research perspectives concerning further investigations of language anxiety.

Jan Majer

Instytut Anglistyki, Uniwersytet Łódzki

ANALIZA DYSKURSU NA LEKCJI JĘZYKA OBCEGO

Discourse analysis in the foreign language classroom

This paper outlines relevant issues in analyzing foreign language classroom communication patterns. Following a brief theoretical and historical back-ground, it proceeds to discuss technical aspects of data collection and ela-boration. Recording interaction between teachers and students is difficult but it later leads to an even more challenging task of transcribing talk. For this purpose, the article offers model instances of different traditions in compiling transcripts. However, the bulk of the present text is devoted to the exemplification of different applications of analysis of educational dis-course. The samples, drawn from classroom interactions involving English, French and Polish as L2, illustrate topics such as corrective feedback, meta-talk, the use of L1, and teacher questions. At the end, recommendations are given regarding further explorations and readings.

Danuta Wiśniewska

UAM Poznań

BADANIE W DZIAŁANIU JAKO METODA BADAWCZA W DYDAKTYCE JĘZYKÓW OBCYCH

Action research as a research method in foreign language didactics

The purpose of this article is to show how action research is used as a re-search method in foreign language didactics. Six articles have been chosen from refereed journals and analyzed in respect to such categories as re-search questions and problems, research aims, the relationship between research participants and researcher, research procedures, data collection methods, results and research quality. This initial analysis reveals that ac-tion research studies (1) do not easily fall into one distinct research para-digm, (2) can be both quantitative and qualitative, or mixed, (3) collabora-tion of research participants is often very limited, and (4) there are prob-lems with quality criteria.

Sebastian Piotrowski

Instytut Filologii Romańskiej, KUL

JAK BADAĆ AKWIZYCJĘ JĘZYKA OBCEGO W KLASIE, CZYLI O ZADANIU W PERSPEKTYWIE BADAŃ ILOŚCIOWYCH I JAKOŚCIOWYCH

How to investigate language acquisition in the classroom? Quantitative and qualitative perspectives on language task.

In studies on second language acquisition in formal settings, techniques characteristic of both qualitative and quantitative research paradigms are applied. In the first part of the article, we present general reflection on the methodology of studies on second language acquisition, with a particular emphasis on the role of exploratory research in the analysis of the process of second language teaching/learning in formal settings. In the second part, we present the concept of task, stressing its usefulness as a basic unit of analysis of the corpus of linguistic data obtained in the classroom.

Maria Wysocka

Instytut Języka Angielskiego, Uniwersytet Śląski, Katowice

WYWIAD I OBSERWACJE LEKCJI W BADANIACH NAD OSOBĄ NAUCZYCIELA JĘZYKÓW OBCYCH

Interview and lesson observation in studies on FL language teacher

The paper presents the value of qualitative studies on the person of the FL teacher since s/he is the one who organizes the whole teaching-learning process and takes the whole responsibility for it. It is of crucial importance, therefore, to collect from teachers as much data as possible by means of which our knowledge about the quality of the whole process could be described, discussed and improved in the best way. Interviews and all types of lesson observations are presented here as the optimal tools to achieve this aim.

Krzysztof Nerlicki

Uniwersytet Szczeciński

DZIENNICZKI UCZĄCYCH SIĘ JAKO NARZĘDZIE BADAWCZE - PRÓBA OCENY

Evaluation of a learner diary as a research tool

The present study focuses on the use of learner diaries as an empirical tool. We discuss the pros and cons of this approach. Diary studies are classified as methods in exploratory-interpretive research. Diaries can help investigate language learner behaviors, encourage student self-assessment and explore how the language learning processes progress. The most problematic methodological aspects are following: data collec-tion, limitations of learners reflections, limited generabilizity.

Urszula Paprocka-Piotrowska

Instytut Filologii Romańskiej, KUL

TRANSKRYPCJA, KODOWANIE I ANALIZA DANYCH JĘZYKOWYCH W SYSTEMIE CHILDES

Transcription, coding and analysis of data in the CHILDES system

The Childes Language Data Exchange System (CHILDES), composed of Codes for Human Analysis of Transcripts (CHAT) and Computerized Language Analysis (CLAN), offers the possibility of transcription, gram-matical coding and analysis of transcripts of language data, which can be used in psycholinguistics research. The CHILDES system enables us to code language data and provides easy and fast access to automatically-generated sets, such as, for example, statistical information concerning the frequency of words, the contexts in which they appear, syntactic properties, combination of keywords and types/token ratio. The paper briefly presents the CHILDES, with a particular emphasis on those of its functions which can be employed in research on language acquisition.

Jacek Rysiewicz

IFA, UAM Poznań

UCHYBIENIA METODOLOGICZNE W BADANIACH ILOŚCIOWYCH W JĘZYKOZNAWSTWIE STOSOWANYM

Some common problems with quantitative methodology in L2/FL acquisition studies

For quantitative research to be a reliable source of primary-data in second language acquisition (SLA), methodological rigour in positing and testing hypotheses about the nature of factors at play in foreign/second language learning is of paramount importance. Invalid and unreliable tools, irrele-vant research questions and/or hypotheses, faulty research designs, and incorrectly used tools of data analysis all lead to erratic and undependable interpretations of the findings. The article is an attempt at a critical ap-praisal of selected aspects of quantitative research done in Poland over the last two or three years in the area of L2/FL language acquisi-tion/learning. The reports have either been presented at conferences, published in professional journals or carried out in the course of MA and/or PhD dissertations.

Halina Widła

Uniwersytet Śląski

O NIEPRAWIDŁOWYM STOSOWANIU NARZĘDZI STATYSTYCZNYCH W BADANIACH ANKIETOWYCH

On inaccurate use of statistical tools in questionnaire studies

The article explores common mistakes made while interpreting statistics in questionnaire studies, which may reflect insufficient training in re-search methodology. It reveals problems in qualitative and quantitative analysis in the published literature. It also discusses the possible reasons why errors occur in the process of constructing diagrammatic representa-tions of the collected data. Examples of errors as they occur in published articles are also cited to prove that such problems are far from being hy-pothetical and do appear in research reports. They are mainly reflective of erroneous beliefs concerning statistical significance testing, chi-square analysis, covariance statistical corrections, as well as presentation of statis-tically inaccurate results.

Galeria

018fddc152eef8041e2acf94005c58d0
0857b56aedce102f0024f107d4aef724
0ef62615faa484e14a6bb0f9dc44b749
16662d029bba95cbf6bbef97c613af49
1fc98590ded656c5d8e807b493033786
20150907-095216
20150907-101331
20150907-181505
20150907-182448
20150907-184118
20150908-152111
20150908-191837
20150908-192449
20dc9235082d8fd928ee4861870491c3
226f7480c69915d648ea0c499a61b6b5
22e3b00075447b375dfff70c84600a18
268a3c27647ee6dcd4f08431d7564649
295ad73d0bad7925d8f1bae9361c44e1
324444354c9185186b1b30029a8cd79f
3301ceac1ffd4b133a523875d0a7db85
3981442cf819891808a6b99bb5e7892f
3a4b02ba67d6ffed452fbbcd88783a3b
4089cbb3e265cc0168c845db494cebc0
4f57b74b64897843f869bd33f2e0ab0d
531d85214fe252e45d34954b2113474b
578a49e5fea795855ca070ba8358bee6
585c0eb39a29c991258c5f75bce3de5b
5a5fdfb17011be4ca8dbda295c739759
6082564246703d8b4da5c839c272071d
6cae7d6b4a97c8b818e6f9a571f833a2
6dc96f9339a599df57baa3b58d1d08d4
704feb1c3a15f5b102ff281ce75e48b9
7378fa177fa28e0febfa2b63cd1ccfcd
7605d81c995083764231a1fe1f670219
7756946e8594388bf66dba451a61d454
7a7fac32f512aabd57ce68e4000ae433
7ecf09a5bafde064823fe60047eabea0
7fa6a420b88c9b2044187da2ec33e472
87b802c8e8837383d7e157d80e5bc843
94c107e15ad117f1fe3011332a1c9913
9f0157b1881d237b63e936d3c56542af
a0cb16494f2e53ccd6c0966629381c00
a82635d53bd029a602c232aec9f87340
ab99b7a4cacdaa1b33d98d2640740115
ad3f296a511458363bdae2a237930e7b
c8a2199086242a58a2d6eb58ab0be29a
d72fb97edd493bcf3a5b1f94413600e9
ddd26606bb2660aee50d32326de9134c
dscn4444
dscn4451
dscn4471
dscn4489
dscn4490
dscn4503
dscn4512
dscn4514-1
dscn4529
dscn4531
dscn4540
dscn4543
dscn4550
dscn4560
dscn4575
dscn4601
dscn4610
e0f8fcf5b774653ab757daf72f5a5e88
e95af6e413fb9e1c1141b01d4227bfd6
ea819af27c12045cdeb7bdd219041520
edfb868bfc38ce0549fd42cb7e71eb8b
f87515b40e6f1c8455f11fb50358520f
fa6b3a2fb967234b00119710d64d60b8
fba5b0eb310d3b55531693db1e466526
fc6007453b25ccb4546075285b877ca1
imag0123
imag0126
imag0130
imag0134
imag0137
imag0138-burst012
imag0139-burst016
img-0057
img-0067
img-0071
img-0075
img-0080
img-1930
img-1931
img-1933
img-1941
img-1942
img-1943
img-1945
img-1949
img-1952
img-1955
img-1983
mid_20150907-095216
mid_20150907-101331
mid_20150907-181505
mid_20150907-182448
mid_20150907-184118
mid_20150908-152111
mid_20150908-191837
mid_20150908-192449
mid_dscn4444
mid_dscn4451
mid_dscn4471
mid_dscn4489
mid_dscn4490
mid_dscn4503
mid_dscn4512
mid_dscn4514-1
mid_dscn4529
mid_dscn4531
mid_dscn4540
mid_dscn4543
mid_dscn4550
mid_dscn4560
mid_dscn4575
mid_dscn4601
mid_dscn4610
mid_imag0123
mid_imag0126
mid_imag0130
mid_imag0134
mid_imag0137
mid_imag0138-burst012
mid_imag0139-burst016
mid_img-0057
mid_img-0067
mid_img-0071
mid_img-0075
mid_img-0080
mid_img-1930
mid_img-1931
mid_img-1933
mid_img-1941
mid_img-1942
mid_img-1943
mid_img-1945
mid_img-1949
mid_img-1952
mid_img-1955
mid_img-1983
th_20150907-095216
th_20150907-101331
th_20150907-181505
th_20150907-182448
th_20150907-184118
th_20150908-152111
th_20150908-191837
th_20150908-192449
th_dscn4444
th_dscn4451
th_dscn4471
th_dscn4489
th_dscn4490
th_dscn4503
th_dscn4512
th_dscn4514-1
th_dscn4529
th_dscn4531
th_dscn4540
th_dscn4543
th_dscn4550
th_dscn4560
th_dscn4575
th_dscn4601
th_dscn4610
th_imag0123
th_imag0126
th_imag0130
th_imag0134
th_imag0137
th_imag0138-burst012
th_imag0139-burst016
th_img-0057
th_img-0067
th_img-0071
th_img-0075
th_img-0080
th_img-1930
th_img-1931
th_img-1933
th_img-1941
th_img-1942
th_img-1943
th_img-1945
th_img-1949
th_img-1952
th_img-1955
th_img-1983

Gościmy

Odwiedza nas 30 gości oraz 0 użytkowników.

Konferencje

Neofilolog 47/2

neo 452

Koła PTN